Najczęstsze problemy ginekologiczne

img5Zapalenie pochwy i warg sromowych
Co trzecia kobieta doświadcza w swoim życiu zapalenia pochwy. Najczęściej występują one w wieku rozrodczym, ale mogą pojawić się w każdym okresie życia.

Zapalenie pochwy jest spowodowane zaburzeniem równowagi między bakteriami i grzybami, które zwykle  fizjologicznie koegzystują w pochwie.

Najczęściej występujące wówczas dolegliwości to : świąd, pieczenie, zmiana charakteru wydzieliny z pochwy, ból, zmiana koloru i struktury skóry i błony śluzowej .

Mogą być objawami zakażenia grzybiczego, bakteryjnego, wirusowego, w tym chorób przenoszonych drogą płciową, alergii (na kosmetyki, leki, prezerwatywy, produkty higieniczne, barwniki odzieży, bieliznę syntetyczną, detergenty do prania), chorób ogólnoustrojowych, dermatologicznych, nietrzymania moczu i/lub stolca oraz, niezwykle rzadko, nowotworu. Czasami podobne objawy występują w przebiegu choroby o podłożu psychicznym.

Rozpoznanie ustalamy na podstawie badania pacjentki, wyników posiewów bakteriologicznych,   w mniej oczywistych sytuacjach dodatkowo w oparciu o badanie warg sromowych, pochwy  i szyjki pod mikroskopem, tzw. wulwoskopii, waginoskopii i kolposkopii lub nawet biopsji i nstępowym wyniku badania histopatologicznego..

Najczęściej zapalenie pochwy jest wywołane grzybami, zwykle z grupy Candida. Wówczas dominującymi dolegliwościami jest świąd, pieczenie i pojawienie się białej, grudkowej wydzieliny.

Często występuje też tzw. waginoza bakteryjna (określenie pochodzi z jęz.angielskiego- bacterial vaginosis) , wywołana przewagą bakterii beztlenowych. Wtedy pojawia się zwiększona ilość wydzieliny z pochwy o nieprzyjemnym, rybim zapachu i zmienionym kolorze.

Do czynników, które bezpośrednio przyczyniają się do wywołania stanu zapalnego pochwy należą:

– stosowanie antybiotyków

– zmiany stężenia hormonów w czasie ciąży, laktacji i menopauzy

– kąpiele,

– środki plemnikobójcze

– współżycie płciowe

– infekcje ogólnoustrojowe

– cukrzyca

Niekiedy infekcjom pochwy towarzyszą infekcje układu moczowego.

Wiąże się to z obecnością bakterii fizjologicznie bytujących w przewodzie pokarmowym również na skórze wokół odbytu, pochwy i cewki moczowej. Budowa anatomiczna kobiet sprzyja rozprzestrzenianiu się zakażeń do cewki moczowej i wyżej do pęcherza moczowego.

Najczęstszymi objawami zakażeń układu moczowego jest ból podczas oddawania moczu, częste uczucie parcia na pęcherz moczowy połączone z oddawaniem małych ilości moczu, niekiedy zmieniony wygląd moczu.

Gorączka, dreszcze, wymioty, bóle pleców mogą być objawem zapalenia nerek i wymagają niezwłocznej konsultacji lekarskiej.

 

Choroby przenoszone drogą płciową

Poza zakażeniami górnych dróg oddechowych choroby przenoszone drogą płciową należą do najbardziej aktywnie rozprzestrzeniających się infekcji występujących u ludzi. Niektóre są przyczyną poważnych dolegliwości a inne przebiegają bezobjawowo.  Niezależnie od tego czy powodują wystąpienie objawów, czy też nie, mogą być przyczyną poważnego uszkodzenia zdrowia, a niektóre nawet śmierci. Z tego powodu bezwzględnie wymagają leczenia.

Do chorób przenoszonych droga płciową należą:

– chlamydia

– rzeżączka

– kiła

-opryszka narządów płciowych

– wirusy brodawczaka ludzkiego – HPV

– HIV

-rzęsistek pochwowy

– wirus zapalenia wątroby typu B

Podczas ciąży infekcje przenoszone drogą płciową mogą stanowić niebezpieczeństwo zarówno dla rozwoju płodu, jak i przebiegu ciąży.

Wszystkie infekcje przenoszone droga płciową wymagają niezwłocznej diagnostyki oraz leczenia pacjentki i partnera, a także zabezpieczenia przed kolejnymi zakażeniami. Z tego powodu należy  poinformować lekarza prowadzącego o infekcji występującej u partnera.

Choroby  przenoszone drogą płciową częściej występują u osób:

– posiadających więcej niż jednego partnera seksualny

– posiadających partnera, który ma lub miał więcej niż jedną partnerkę seksualną

–  współżyjących z osobą zakażoną taką chorobą

– które przebyły zakażenie chorobami przenoszonymi drogą płciową

 

Zapalenia narządów miednicy mniejszej

Dolegliwość popularnie nazywana zapaleniem przydatków lub jajników.

Do zapalenia narządów miednicy mniejszej dochodzi kiedy bakterie z pochwy i szyjki macicy przemieszczają się wyżej, do macicy i jajowodów.

Towarzyszy temu silny ból w podbrzuszu, ból przy oddawania moczu, nieprawidłowa wydzielina z pochwy, gorączka, wymioty, niekiedy też nieprawidłowe krwawienie z pochwy.

Taki stan wymaga pilnej diagnostyki i leczenia, czasami w warunkach szpitalnych.

Zapalenie narządów miednicy mniejszej może być przyczyną powstania ropnia w jamie brzusznej, niepłodności, ciąży pozamacicznej i przewlekłych bólów w miednicy mniejszej.

 

Choroby szyjki macicy

Badania profilaktyczne szyjki macicy wykrywają zmiany w komórkach nabłonka szyjki, które w dalszym rozwoju mogą przekształcić się w nowotwór..

Do tych badań należy tradycyjne badanie cytologiczne oraz  testy w kierunku wirusów brodawczaka ludzkiego HPV (Human Papilloma Virus)

U niektórych kobiet dodatkowo zalecamy jeszcze kolposkopię.

Cytologia szyjki macicy jest pobierana podczas zwyczajnego badania ginekologicznego we wziernikach. Za pomocą specjalnych  szczoteczek pobierane są komórki z tarczy i z kanału szyjki macicy, które następnie podlegają ocenie w kierunku możliwości rozwoju zmian nowotworowych i cech różnych infekcji.

Warunki, do właściwego pobrania cytologii i badania szyjki macicy :

Najlepiej materiał do badania cytologicznego  pobierać  przed owulacją.

Przed planowanym badaniem pacjentka powinna nie współżyć przez 3 dni, nie mieć krwawienia ani stanu zapalnego oraz nie stosować żadnych leków dopochwowych, aby wynik był jak najbardziej miarodajny.

Pobranie materiału w kierunku HPV również wykonywane jest podczas klasycznego badania ginekologicznego, technicznie podobne do pobrania cytologii.

Kolposkopia jest nieinwazyjnym badaniem szyjki macicy, podczas którego ogląda się dokładnie pod mikroskopem powierzchnię szyjki macicy, dodatkowo stosując związki chemiczne i filtry optyczne, ułatwiające rozróżnienie zmian łagodnych od patologicznych, czyli stanów przednowotworowych i nowotworów.

Zwyczajowo badanie cytologiczne zaleca się raz w roku, aby wykryć potencjalne zmiany we wczesnych etapach umożliwiających skuteczne wyleczenie.

U kobiet regularnie zgłaszających się na badania kontrolne, , u których poprzednie wyniki były prawidłowe można indywidualnie ustalić interwały między kolejnymi badaniami cytologicznymi.

W różnych krajach obowiązują różne strategie w instytucjach zajmujących się zdrowiem publicznym, wynikające między innymi z epidemiologii, naturalnego przebiegu chorób i możliwości terapii.

I tak w Polsce zalecenia Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego rekomendują rozpoczęcie skreeningu przez pobranie cytologii klasycznej między  18 a 21 rokiem życia, początkowo co roku a następnie  badania cytologiczne co 3 lata, o ile wyniki  dwóch kolejnych  wcześniejszych badania były prawidłowe.

Częstsze badania cytologiczne zalecane w przypadku stanów przednowotworowe i przebytych nowotworów szyjki macicy, pochwy, sromu, obecności HPV , ryzykownych zachowań seksualnych, częstych zmian partnerów, nałogowego palenie tytoniu, długotrwałe stosowanie antykoncepcji, infekcji w obrębie dróg rodnych, zwłaszcza wywołanych chlamydiami i  HSV, leczenia immunosupresyjnego.

 

Standardy amerykańskie zalecają:

– rozpoczęcie screeningu cytologicznegow wieku 21 lat,

– między 21 a 29 rokiem życia cytologia co 3 lata

– między 30 a 65 rż cytologia i testy HPV (co-testy) co 5 lat lub tylko cytologia  co 3 lata

– po 65 rż można zaprzestać badań profilaktycznych, jeśli wcześniej nie było dysplazji ani raka i trzy  poprzednie badania cytologiczne  były prawidłowe lub dwa co-testy były prawidłówe

– kobiety z dysplazją czy rakiem, HIV,  po leczeniu niektórymi hormonami nie stosują się do powyższych zaleceń

 

Mięśniaki macicy

Mięśniaki macicy są łagodnymi guzami, pochodzącymi z mięśnia macicy. Ze względu na lokalizację w odniesieniu do jamy i mięśnia macicy dzielą się na śródścienne, podśluzówkowe – uwypuklające się do jamy macicy i podsurowicówkowe – uwypuklające się  na zewnątrz macicy .

Mięśniaki oczywiście powiększają całą macicę, mogą być przyczyną zwiększonych krwawień miesiączkowych i niedokrwistości, trudności w zajściu w ciążę, ucisku na pęcherz moczowy, moczowody i jelita.

Zwykle nie ma potrzeby przeprowadzać badań histopatologicznych mięśniaków, także przy braku dokuczliwych objawów należy je tylko regularnie obserwować.

Nie zaleca się leczenia profilaktycznego, zapobiegającego potencjalnym przyszłym powikłaniom wywołanym przez mięśniaki..

Wyjątki dotyczą jednak kobiet  z mięśniakami podśluzówkowymi, które planują ciążę i mięśniakami uciskającymi moczowody.

Głównym celem leczenia mięśniaków jest leczenie niepłodności oraz terapia dokuczliwych objawów, takich jak: dolegliwości bólowe, nieprawidłowe krwawienia, ucisk na sąsiadujące struktury.

Wybór sposobu i czasu leczenia jest zindywidualizowany, oparty na objawach, lokalizacji, wielkości mięśniaków oraz wieku i stanu zdrowia pacjentki.

Najczęściej wykorzystujemy leczenie chirurgiczne ( operacje tradycyjne, laparoskopowe i histeroskopowe), leczenie z zakresu radiologii interwencyjnej/zabiegowej – embolizację tętnic macicznych oraz farmakologiczne – octan uliprystalu – lek będący selektywnym modulatorem receptora progestagenowego i analogi GnRH.

Leczenie farmakologiczne octanem uliprystalu (lek o nazwie handlowe Esmya) należy stosować w cyklach trzymiesięcznych, przyjmując po 1 tabletce dziennie. Z przerwami na wystąpienie przynajmniej dwóch miesiączek można przeprowadzić cztery cykle takiej terapii. Wyniki leczenia zachowawczego , przy dobrej kwalifikacji, są zwykle  dobre.

 

 

Kontakt

Anna Radzikowska

tel. +48 123 456 789
email: anna@ginekolog.com.pl

Gabinety

Babka Medica Przychodnia NZOZ

Warszawa, ul. Słomińskiego 19 / 517

FertiMedica Centrum Płodności

Warszawa, ul. J. P. Woronicza 31 lok. 8U

Poradnia USG Agatowa

Agatowa 10, Warszawa

Kontakt

Gabniety

Babka Medica Przychodnia NZOZ

Warszawa, ul. Słomińskiego 19 / 517

FertiMedica Centrum Płodności

Warszawa, ul. J. P. Woronicza 31 lok. 8U

Poradnia USG Agatowa

Agatowa 10, Warszawa

Zostaw wiadomość

Template by W3layouts